Καλύτερα σκοτωμένη παρά χωρισμένη: η αληθινή ιστορία του φόνου της Παναγιώτας

Μια ερωτική περιπέτεια που κατέληξε σε αναγκαστικό γάμο. Μια εξωσυζυγική σχέση, η οποία για να συνεχιστεί, θα έπρεπε να βγει οπωσδήποτε η σύζυγος από τη μέση. Ένας πληρωμένος δολοφόνος. Ένα σύστημα δικαιοσύνης που θα ήταν εξίσου ένοχο, όσο και οι εγκληματίες, αν δεν υπήρχε ένας έντιμος ένορκος για να μειοψηφήσει. Ένας αποφασισμένος συγγενής, ο οποίος αγωνίστηκε σκληρά προκειμένου να οδηγήσει τον σύζυγο της ξαδέρφης του με τις τεράστιες διασυνδέσεις, όπως και τον φίλο του, ενώπιον της δικαιοσύνης…

Αυτή είναι η αληθινή ιστορία που συνέβη πριν από 64 χρόνια και την οποία, έπειτα από τόσο καιρό, αποφάσισε να την μοιραστεί με τους αναγνώστες ο Λουκάς Κονανδρέας, διαπρεπής γιατρός στο Κονέκτικατ των ΗΠΑ και γιος του ξαδέρφου της Παναγιώτας. Της νεαρής γυναίκας από το μικρό χωριό Κουπάκι Φωκίδας που προτίμησε να πεθάνει από το να χωρίσει. Θύμα του συζύγου της αλλά και της παθογένειας μιας μικρής συντηρητικής κοινωνίας στην Ελλάδα του 1950.

Η Παναγιώτα γεννήθηκε στο Κουπάκι και σε νηπιακή ηλικία έμεινε ορφανή. Ο πατέρας της είχε έρθει για πρώτη φορά στην Αμερική  το 1910, αλλά επέστρεφε στην Ελλάδα, οπότε και γεννήθηκε η Παναγιώτα. Ξαναέφυγε μετά για την Αμερική και μετά από μια εγχείρηση στο Σικάγο για στομαχικά προβλήματα πέθανε. Έτσι η Παναγιώτα υποχρεώθηκε να δουλεύει σε μια εύπορη οικογένεια στο χωριό της. Το 1935 γύρισε στο Κουπάκι από την Πάτρα όπου ζούσε ο Γιώργος Νίτσος, 18 χρόνων, του οποίου επίσης ο πατέρας έφυγε για την Αμερική. Η Παναγιώτα και ο Γιώργος, που είχαν περίπου την ίδια ηλικία, τα έφτιαξαν, η σχέση τους μαθεύτηκε και αυτό οδήγησε σε γιατρό για τεστ παρθενίας. Ο γιατρός αποφάνθηκε ότι δεν ήταν παρθένα. Παντρεύτηκαν το ‘40 λίγο πριν τον πόλεμο. Το 1940-41 λόγω του πολέμου γύρισαν κάποιοι φοιτητές από το χωριό που ζούσαν στην Αθήνα και έφεραν έναν χοροδιδάσκαλο για να διδάξει στους χωρικούς ευρωπαϊκούς χορούς. Ο άντρας της Παναγιώτας ερωτεύτηκε μια από τις νεοφερμένες και άρχισε να αναζητεί ανθρώπους να σκοτώσουν τη γυναίκα του. ΄Ενα χρόνο μετά ο Γιώργος τα έφτιαξε με μια άλλη δεκαοχτάχρονη και συνέχιζε να ψάχνει ανθρώπους να σκοτώσουν τη γυνάικα του, οι οποίοι ενημέρωναν την Παναγιώτα για τις προθέσεις του συζύγου της.
‘Δεν θέλω να γίνω η μόνη γυναίκα χωρισμένη στο χωριό. Καλύτερα σκοτωμένη, παρά χωρισμένη’, απαντούσε η Παναγιώτα.

Σε όλα τα 14 χρόνια του γάμου τους ο Γιώργος κακομεταχειριζόταν την Παναγιώτα. Ήταν βίαιος, την χτυπούσε και την έκανε να υποφέρει ψυχολογικά. Εκείνη με τον τρόπο της φρόντιζε να κρύβει τα πάντα και κανείς δεν ήξερε ακριβώς σε τι βαθμό υπέφερε η νέα γυναίκα.
Στις 6 Σεπτεμβρίου 1953 στο χωριό είχε μια χοροεσπερίδα. Ο Γιώργος Νίτσος με την Παναγιώτα δεν πήγαν στη χοροεσπερίδα, αλλά για δείπνο στον γαμπρό του. Καθώς επέστρεφαν στο σπίτι ο Νίτσος έβαλε τον κουμπάρο του και την τουφέκισε μέσα στη ρεματιά. Ξεσηκώθηκε το χωριό. Ο Νίτσος προσπάθησε να ενοχοποιήσει έναν άλλο άνδρα στο χωριό με τον οποίο καλλιεργούσε για χρόνια τεχνητή έχθρα και να πει ότι εκείνος ήθελε να σκοτώσει τον ίδιο και ότι κατά λάθος σκότωσε την γυναίκα του. Πέθανε η Παναγιώτα σε περίπου 15 λεπτά. Τους συνέλαβαν αλλά ο Νίτσος είχε πολλά χρήματα και πολλές κοινωνικές και πολιτικές διασυνδέσεις.

Όταν άρχισε το πρώτο δικαστήριο στην Αθήνα, που κράτησε ένα μήνα, ήταν ολοφάνερο ότι οι ένορκοι ήταν ‘πιασμένοι’ από την υπεράσπιση. Συμπεριφέρονταν και έκαναν ερωτήσεις σαν να ήταν συνήγοροι υπεράσπισης. Ευτυχώς που στο τέλος μετά από επτά ώρες συνεδρίασης των ενόρκων, διαφώνησε ο ένας από τους δέκα και έτσι έδωσε τη δυνατότητα στο Δικαστήριο να χαρακτηρίσει την υπόθεση πεπλανημένη και να τη στείλει να ξαναδικαστεί.

Οι δικαστικοί που ήξεραν τι είχε συμβεί θεώρησαν τη διαγωγή και ψηφοφορία των ενόρκων μεγάλο σκάνδαλο και πλήγμα. Ο πατέρας του συγγραφέα, Αθανασίος Κονανδρέας, το κατάλαβε αυτό και πήγε στον Εισαγγελέα Εφετών στην Αθήνα ο οποίος τον βοήθησε με τα έξοδα για την κλήτευση μαρτύρων και με τον ορισμό του δικαστηρίου της Χαλκίδας για την επόμενη δίκη. Το δικαστήριο της Χαλκίδας είχε τότε τη φήμη ότι δεν επηρεαζόταν.
Μετά από μήνες έγινε το δεύτερο δικαστήριο στη Χαλκίδα που κράτησε πάνω από ένα μήνα και καταδικάστηκαν.

Ένα μήνυμα διαχρονικό

Για τη συγγραφή του βιβλίου – Αληθινή Ιστορία του Φόνου της Παναγιώτας, ο  επιστράτευσε τις μνήμες του, τα πρακτικά από τις δύο δίκες που έγιναν, τις εφημερίδες της εποχής, καθώς και άφθονο υλικό που συγκέντρωσε ο ίδιος από τις 160 περίπου συνεντεύξεις που πήρε. Γιατί όμως αποφάσισε να γράψει για έναν φόνο, ο οποίος έγινε πριν από 63 ολόκληρα χρόνια σε ένα άγνωστο μικρό χωριό; Φυσικά, ήταν ένας φόρος τιμής στην Παναγιώτα και τον πατέρα του που πήρε πάνω του όλες τις ευθύνες συμβάλλοντας στην αποδόση της δικαιοσύνης. Επίσης, μέσα από αυτή τη συγκλονιστική ιστορία, ζωντανεύει και η ελληνική επαρχία των προπολεμικών, κατοχικών και πρώτων μεταπολεμικών δεκαετιών, με τη συντηρητική νοοτροπία, τους ιερούς δεσμούς αίματος και την παθολογία της μικρής κοινωνίας που οδήγησε την Παναγιώτα να απαντά, σε όσους την προέτρεπαν να χωρίσει τον σύζυγό της που την κακοποιούσε «Καλύτερα Σκοτωμένη Παρά Χωρισμενη» .

Όμως πέραν αυτού, η συγκεκριμένη ιστορία κρύβει μέσα της κάτι ακόμη, πολύ πιο διαχρονικό. Το σημειώνει στο βιβλίο του ο ίδιος ο συγγραφέας:
Η ιστορία μου ξεκίνησε σαν μια ρομαντική σχέση μεταξύ δυο νέων και κατέληξε σε γάμο σχεδόν διά της βίας. Το τελευταίο συνεχίζει να γίνεται ακόμη και σήμερα σε πολλά μέρη του κόσμου. Η ιστορία μου είχε εξωσυζυγικές σχέσεις. Υπάρχουν παντού. Συνεχί­στηκε με κακοποίηση συζύγου και όλα αυτά τα χρόνια που ασκώ το ιατρικό λειτούργημα έχω θεραπεύσει θύματα τέτοιας κακοποίησης.

Η συζυγική σχέση στην ιστορία μου είχε στοιχεία που καθαρά έθεταν σε κίνδυνο τη ζωή του ενός από το ζευγάρι και έπρεπε να έχουν γίνει ενέργειες για να αποφευχθεί το κακό, αλλά η αγάπη σε συνδυασμό με κοινωνικούς περιορισμούς δεν το επέτρεψαν. Γίνεται ακόμη και σήμερα. Υπήρχαν τίμιοι και ευσυνείδητοι άνθρωποι στην ιστορία μου, που ήταν έτοιμοι να κάνουν τις απαραί­τητες θυσίες και να υποστούν τις συνέπειες για τη στάση τους. Ακόμη υπάρχουν τέτοιοι άνθρωποι.

Η ιστορία μου έφερε στην επιφάνεια άδικα δικαστήρια και ακόμη διαβάζουμε συ­χνά για αυτά. Και μιλάει για καλούς συγγενείς, που παρά τις δυσκολίες που μπορεί να υπήρξαν, υποστήριξαν το δίκαιο των δικών τους σε βαθμό ακόμη και παράλογο πολλές φορές. Ένα καλό παράδειγμα. Αυτή η διαχρονική δυναμική που πηγάζει από την ιστορία της Παναγιώτας αλλά και ο τρόπος της γραφής είναι που χάρισε και στην πρώτη, την αγγλική έκδοση του βιβλίου, πολλά βραβεία αλλά και θερμές κριτικές.

Ο Λουκάς Αθανασίου Κονανδρέας είναι γιατρός και γεννήθηκε στο Κουπάκι Φωκίδας. Σπούδασε Ιατρική στο Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών. Μετά τη στρατιωτική του θητεία και το «αγροτικό ιατρείο» μετανάστεψε στον Καναδά και στις ΗΠΑ για μετεκπαίδευση στην Ιατρική (Τορόντο, Σικάγο και Καλιφόρνια). Άσκησε επείγουσα ιατρική σε διάφορα νοσοκομεία της Καλιφόρνιας και στη συνέχεια μετακόμισε στο Κονέκτικατ, όπου οργάνωσε και διευθύνει μέχρι σήμερα ένα ιατρικό κέντρο επειγόντων περιστατικών. Είναι παντρεμένος με τη Γεωργία, η οποία είναι διδάκτωρ Ψυχολογίας και έχουν δυο γιους που βρίσκονται στο στάδιο των πανεπιστημιακών τους σπουδών.

Τίτλος: Καλύτερα Σκοτωμένη Παρά Χωρισμένη- Αληθινή Ιστορία του φόνου της Παναγιώτας
Συγγραφέας: Λουκάς Κονανδρέας
Σελίδες: 312
Εκδότης: Ιδιωτική έκδοση

Το βιβλίο θα το βρείτε σε όλα τα βιβλιοπωλεία κατόπιν παραγγελίας και στο ηλεκτρονικό βιβλιοπωλείο captainbook. Το βιβλίο που κυκλοφόρησε πρώτα στα αγγλικά στην Αμερική, έχει λάβει τις εξής διακρίσεις:

Χρυσό Βραβείο Beverly Hills, Book Awards, κατηγορία True Crime, 2016
Χρυσό Βραβείο eLit Awards, Illuminating Digital Publishing Excellence, κατηγορία True Crime, 2016
Βραβείο Nonfiction Authors Association, 2014, ΗΠΑ