Eλένη & Σουζάνα Βουγιουκλή: «Ο καλλιτέχνης ανοίγει ορίζοντες»

Υπάρχουν κάποιες παραστάσεις που δεν τις ακούς απλώς, αλλά τις βιώνεις. Το «Roots & Rituals» της Ελένης και της Σουζάνας Βουγιουκλή είναι ακριβώς μια τέτοια εμπειρία. Μετά τις sold-out εμφανίσεις τους το Νοέμβριο και το Δεκέμβριο, που άφησαν το κοινό με τις καλύτερες εντυπώσεις, οι δύο αδελφές επιστρέφουν στη σκηνή του Theatre of the NO, την Παρασκευή 13 και το Σάββατο 14 Μαρτίου για να μας θυμίσουν ότι η μουσική, στην πιο αγνή της μορφή, είναι μια παγκόσμια γλώσσα.

ΣχετικάΆρθρα

Από την έκσταση της Κάτω Ιταλίας και το μυστήριο των Βαλκανίων, μέχρι τον δωρικό ήχο των blues και τον λυρισμό του ρεμπέτικου, η Ελένη και η Σουζάνα δεν ερμηνεύουν απλώς τραγούδια· ανασύρουν μνήμες. Με τις φωνές τους να λειτουργούν ως το απόλυτο μουσικό όργανο και μια σκηνική παρουσία που ακροβατεί ανάμεσα στη μυσταγωγία και τη θεατρική ένταση, στήνουν μια γέφυρα ανάμεσα στις ρίζες μας και το σήμερα.

Λίγο πριν ανέβουν ξανά στη σκηνή, τις συναντήσαμε για μια συζήτηση πέρα από τα συνηθισμένα. Μας μίλησαν για τα δικά τους καλλιτεχνικά «όχι», για τις σπουδαίες συνεργασίες τους και για εκείνη τη μοναδική χημεία που κάνει κάθε τους εμφάνιση να μοιάζει με μια ζωντανή, εξελισσόμενη τελετουργία.

-Το Roots&Rituals ταξιδεύει το κοινό μέσα από παραδόσεις της Κάτω Ιταλίας, των Βαλκανίων αλλά και των blues, gospel και ρεμπέτικου. Υπάρχει κάποιο τραγούδι από αυτό το πολυπολιτισμικό ρεπερτόριο που κάθε φορά που το ερμηνεύετε σας αγγίζει βαθιά ή σας φέρνει στο νου μια ιδιαίτερη προσωπική στιγμή;

Η αλήθεια είναι ότι τα περισσότερα τραγούδια τα οποία ερμηνεύουμε μας συγκινούν βαθιά – αυτό, άλλωστε, είναι και το βασικό μας κριτήριο όταν αποφασίζουμε να τα ερμηνεύσουμε. Θα μπορούσαμε να πούμε πως τα τραγούδια είναι σαν ζωντανοί οργανισμοί που επηρεάζονται από το χώρο και το χρόνο. Έτσι, ανά εποχές αλλάζει και η δυναμική τους εντός μας… για παράδειγμα, αυτή τη στιγμή που μιλάμε, αυτά που μας έρχονται πιο έντονα στον νου είναι το «Μάνα μου, μάνα», το «Solidao» – πορτογαλέζικο φάδο, τα «Μάνταλα» του Βασίλη Τσιτσάνη και το «Where did you sleep last night».

–Η παράσταση εξελίσσεται κάθε φορά ζωντανά. Πόσο χώρο αφήνετε στον αυτοσχεδιασμό και πώς μια ματιά ή η ενέργεια του κοινού μπορεί να αλλάξει τη ροή ενός τραγουδιού;

Πολύ ωραία ερώτηση. Η έννοια του αυτοσχεδιασμού σε εμάς έχει να κάνει ακριβώς με αυτό που λέτε: τη διάδραση με το κοινό στη διάρκεια μιας ζωντανής περφόρμανς. Τα vibes και η ενέργεια, δηλαδή, του κοινού είναι αυτά μας οδηγούν σε διαφορετικές κάθε φορά ερμηνείες και συναισθηματικές αποκαλύψεις!

-Η σκηνική σας παρουσία είναι έντονα θεατρική. Πόσο επηρεάζει η κίνηση του σώματος, η αλληλεπίδραση μεταξύ σας και η ενέργεια ενός χώρου όπως το Theatre of the NO, την εμπειρία που θέλετε να μεταφέρετε στο κοινό;

Η κίνηση και η στάση μας επί σκηνής αισθανόμαστε ότι είναι αναπόσπαστο κομμάτι της ερμηνείας μας! Δεν είναι, δηλαδή, κάτι ξέχωρο από το τραγούδι… Αποτελούν βασικό μέρος του. Και φυσικά, σε συνδυασμό με αυτήν την under ground ενέργεια που μας βγάζει αυτό το υπέροχο θέατρο, το Τheatre of the NO, πιστεύουμε ότι επηρεάζουν καθοριστικά την όλη εμπειρία του κοινού.

-Έχετε εμφανιστεί σε ιστορικούς και εμβληματικούς χώρους, από το Ηρώδειο μέχρι το Carnegie Hall. Υπάρχει κάποια συναυλία που σας σημάδεψε βαθιά, όχι μόνο καλλιτεχνικά αλλά και προσωπικά;

Σίγουρα οι δύο στιγμές που αναφέρατε μας έχουν σημαδέψει και καλλιτεχνικά αλλά και προσωπικά, άλλωστε αυτές οι δύο φύσεις σε εμάς είναι σχεδόν ταυτόσημες! Ειδικά η συναυλία μας στο Carnegie Hall της Νέας Υόρκης αποτελεί μια συναισθηματική κορύφωση για εμάς, καθώς νιώσαμε πολύ έντονα την ενέργεια όλων αυτών των καλλιτεχνών που περάσανε από τη συγκεκριμένη σκηνή. Καλλιτέχνες θρύλους για εμάς, τους οποίους ακούγαμε από μικρά παιδιά και που αποτελούν πηγή έμπνευσης για εμάς!

–Πολλά από τα τραγούδια σας μιλάνε για τη νοσταλγία, την απώλεια ή την ελπίδα. Εσάς τις ίδιες, πόσο σας επηρεάζει συναισθηματικά αυτή η ένταση κάθε φορά που ανεβαίνετε στη σκηνή; Είναι εύκολο να «βγείτε» από αυτή τη συναισθηματική κατάσταση μετά;

Μας επηρεάζουν σε πολύ μεγάλο βαθμό η ένταση της σκηνής και τα συναισθήματα με τα οποία θέλουμε να συνδιαλεχθούμε σε κάθε τραγούδι. Πρόκειται για μια διαδικασία, μια ιδιότυπη τελετουργία στην οποία μπαίνεις μέσα ψυχή τε και σώματι. Μοιάζει πολύ με τη διαδικασία που ακολουθεί ένας ηθοποιός όταν θέλει να προσεγγίσει ένα ρόλο! Και φυσικά χρειάζεται αρκετός χρόνος για να αποφορτιστούμε μετά.

–Το Theatre of the NO είναι ένας χώρος που, ήδη από το όνομά του, δηλώνει μια στάση αντίστασης στο συνηθισμένο και στους κανόνες. Σε μια εποχή που η μουσική βιομηχανία ζητάει επίμονα “ναι” στην ταχύτητα και την εμπορευματοποίηση, ποια είναι τα δικά σας καλλιτεχνικά “όχι”; Ποιους κανόνες αρνείστε να ακολουθήσετε για να παραμείνει το “Roots & Rituals” μια τόσο αυθεντική και ασυνήθιστη εμπειρία;

Πιστεύουμε ότι η «δουλειά» ενός καλλιτέχνη δεν είναι να υπηρετεί τους κανόνες κάποιας συγκεκριμένης συνθήκης ή βιομηχανίας, αλλά να εκφράζει την εποχή του, τον άνθρωπο και τις ανάγκες του, τις αγωνίες του, τον πόνο του, τα συναισθήματά του… μέσα από το μοναδικό του καλλιτεχνικό φίλτρο να πηγαίνει μέσω της τέχνης του τη σκέψη ένα βήμα παραπέρα, να ανοίγει ορίζοντες και πόρτες στο μυαλό και στην ψυχή των ανθρώπων. Πάντως εμείς λέμε «όχι» σε κάθε κανόνα που έρχεται σε αντίθεση με την προσωπική μας αισθητική και ηθική.

-Έχετε βρεθεί στη σκηνή με κορυφαία ονόματα, από την Μαρία Φαραντούρη και τον Goran Bregovic μέχρι τους Rotting Christ. Υπάρχει κάποια συμβουλή ή μια στιγμή από αυτές τις συνεργασίες που την κουβαλάτε πάντα μαζί σας και σας έμαθε κάτι καινούργιο για τη δική σας μουσική;

Πολλές στιγμές… κι αισθανόμαστε απίστευτα τυχερές γι’ αυτά που έχουμε ζήσει κι έχουμε πάρει απ’ όλους αυτούς τους καλλιτέχνες με του οποίους έχουμε συμπράξει. Μια φράση, όμως, που αγαπάμε και μας έχει μείνει είναι αυτή που μας είχε πει ο Ψαραντώνης όταν ήμασταν στα πρώτα χρόνια της πορείας μας: «Σπουδάστε και μάθετε ό,τι είναι να μάθετε κι έπειτα πετάξτε τα όλα στη θάλασσα!».

–Όταν σβήνουν τα φώτα και τελειώνουν οι πρόβες, τι είναι αυτό που σας επαναφέρει στην προσωπική σας ισορροπία; Υπάρχει κάποια απλή καθημερινή συνήθεια, ένα μέρος ή μια δική σας «ιεροτελεστία» που σας βοηθάει να γεμίσετε τις μπαταρίες σας και να βρείτε νέα έμπνευση;

Σουζάνα: Ατελείωτο περπάτημα στους δρόμους της Αθήνας…το λατρεύω!
Ελένη: Εγώ αποφορτίζομαι και «φορτίζομαι» ακούγοντας ακόμα περισσότερη μουσική!