ΤΩΡΑ |
Δραστήριος, παθιασμένος με τη συνεργασία του στο ΚΘΒΕ και… πάντα όμορφος –φέτος έκλεισε τα 76–, ο Γιάννης Φέρτης συμπληρώνει 55 χρόνια στο θέατρο. Θεσσαλονίκη, μια ηλιόλουστη μέρα έπειτα από μια ξαφνική νεροποντή. Στο Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος γίνονται οι τελευταίες πρόβες για τους Πέρσες του Αισχύλου. Εκείνος, ως Δαρείος, στο μέσο της σκηνής επιβάλλεται με την ώριμη υποκριτική, την ιδιαίτερη φωνή και τη λαμπερή, σχεδόν νεανική, φιγούρα του. Για το τελευταίο λέει: «Δεν υπάρχει κάποιο μυστικό. Έχω κάνει στη ζωή μου και ξενύχτια και τσιγάρα… τι να πω τώρα. Δεν κάνω κάτι για να δείχνω νεότερος. Έτσι έτυχε να είμαι». Η πρώτη φορά που έπαιξε στο ΚΘΒΕ ήταν το 1973, στις Βάκχες. Στο μεσοδιάστημα, μέχρι τη φετινή του συνεργασία, δεκάδες ρόλοι, τεράστια αποδοχή, ατέλειωτα χειροκροτήματα και βραβεία. «Αυτά τα ’χω ξεχάσει. Δεν τα πιστεύω τα βραβεία. Και στο βιογραφικό μου ελάχιστα αναφέρω. Επιβράβευση είναι να μου πουν συνάδελφοί μου: “Ήσουν πολύ καλός”. Αυτό μετράει περισσότερο για μένα, ακόμα κι απ’ την άποψη των θεατών» δηλώνει.
Συμπληρώσατε 55 χρόνια από την πρώτη σας εμφάνιση στο θέατρο. Πώς πέρασαν;
Πολύ γρήγορα. Ξέρετε, μετά την ηλικία των 45-50, ο χρόνος κυλάει διαφορετικά. Όσο είσαι νεότερος τα χρόνια περνούν με αργότερους ρυθμούς. Ίσως επειδή η καθημερινότητα είναι πιο γεμάτη, η ανάγκη για ύπνο μικρότερη. Μετά αναρωτιέσαι: πότε πέρασαν;
Πέρασαν καλά;
Ναι. Ακόμα κι αυτά που αντιμετώπιζα μεγάλες δυσκολίες, όλα πια έχουν γίνει «ένα» και τα μετρώ συνολικά, ήταν πολύ καλά χρόνια. Δεν έχω μετανιώσει για τίποτα. Κι αν ξαναγεννιόμουν, πάλι τα ίδια θα ήθελα να κάνω.
Λάθη έχετε κάνει;
Δεν έχω κάνει. Τουλάχιστον, όχι σοβαρά λάθη. Επιλογές που δεν μου άρεσαν έκανα, αλλά κι αυτό έγινε απολύτως συνειδητά.
Δηλαδή;
Όταν ήμασταν φρεσκοπαντρεμένοι με την Ξένια Καλογεροπούλου εκείνη έπαιζε σε ταινίες κι έβγαζε χρήματα. Εμένα δεν με ενδιέφερε τόσο το σινεμά. Αλλά τη χρονιά που είχαμε ανεβάσει το Γλάρο στο θέατρο και μετά είχαμε προγραμματίσει δύο μονολόγους, που ήταν ζήτημα αν θα είχαν οικονομικό ισοφάρισμα, είπα «ναι» σε τρεις ταινίες, που προκειμένου να τις κάνω, δεν διάβασα καν το σενάριο.
Σε ποιες αναφέρεστε;
Ήταν αυτές που λέμε «ταινίες μελό». Και τι μελό; Του κερατά! Κλάμα και ξανά κλάμα.
Και τελικά;
Σκέφτηκα: Αν διαβάσω το σενάριο, θα πω όχι. Κι είπα εντάξει, θα τις κάνω αβλεπεί, για να βάλω λεφτά στο θέατρο. Ευτυχώς που δεν προβάλλονται πια ούτε απ’ την τηλεόραση. Όχι ότι θα χανόταν κι ο κόσμος, αλλά δεν μου άρεσαν.
Όταν παίχτηκαν στον κινηματογράφο, τις είδατε;
Μόνο τη μία. Δεν τις σνομπάρω. Καλώς τις έκανα, αλλά μέχρις εκεί. Και με το χώρο των διαφημίσεων για τον ίδιο λόγο μπλέχτηκα. Για τα χρήματα, για να είμαι συνεπής στα χρέη που δημιούργησα όταν έκανα θεατρικές παραγωγές.
Τα τελευταία χρόνια οι εμφανίσεις σας είναι εξαιρετικά περιορισμένες τόσο στο σινεμά όσο, κυρίως,στην τηλεόραση. Γιατί;
Είναι μια απόφαση που την πήρα περίπου το 2000. Κι όχι για λόγους αισθητικής ή σεναρίων των σειρών. Γιατί πολύ κακά σενάρια δεν έχουν έρθει ποτέ στα χέρια μου.
Ποιος ήταν, λοιπόν, ο λόγος;
Ενοχλήθηκα με το Mega, γιατί δεν τακτοποίησε τις οικονομικές του εκκρεμότητες απέναντι σε μένα και τους άλλους συνεργάτες μιας σειράς. Απαράδεκτα πράγματα. Κι επειδή το Mega έκανε ως επί το πλείστον τις καλές σειρές, δεν ξαναέπαιξα γενικά, με εξαίρεση μία σειρά στον Alpha και μερικές guest συμμετοχές.
Το «όχι» σας στις σειρές του Mega είναι οριστικό;
Ναι, βεβαίως. Δεν πηγαίνω ούτε ως καλεσμένος σε εκπομπές του.
Σας λείπουν τα πλατό;
Καθόλου. Οι σειρές, άλλωστε, χρόνο με το χρόνο γίνονται χειρότερες. Δεν μου λείπουν καθόλου.
Οι άνθρωποι; Οι σκηνοθέτες; Οι συνεργάτες που είχατε, γενικά;
Γιατί να μου λείπουν; Μπορεί να σκεφτείς: «Α, αυτός ήταν καλός στη δουλειά του και ως άνθρωπος». Αλλά είναι στη φύση της δουλειάς να αλλάζουμε συνεχώς συνεργάτες.
Πόσο διαφορετικά είναι τώρα τα πράγματα, από την εποχή που παίζατε στο Συμβολαιογράφο και στη Δασκάλα με τα Xρυσά Mάτια της ΕΡΤ;
Το σίγουρο είναι ότι παλιότερα, ειδικά στον κινηματογράφο, υπήρχε μια άλλη αντιμετώπιση αυτού που συνέβαινε. Μετά μπήκαν άλλοι άνθρωποι στο χώρο, που τους ενδιέφερε μόνο το να είναι καλοί στη δουλειά τους. Μου έχει συμβεί να κάνω γύρισμα και παραδίπλα, για παράδειγμα, να μιλάνε οι τεχνικοί μεταξύ τους ή στα κινητά. Δεν είναι κακό. Αλλά δείχνει ότι η όλη αντιμετώπιση είναι πιο απλή.
Η αντιμετώπιση του κοινού έχει αλλάξει;
Όχι. Πάντα υπήρχαν θεατές που ενδιαφέρονταν και συνεχίζουν και πάντα «άσχετοι» που αποζητούν το εύκολο και αρκούνται σ’ αυτό.
Και οι θαυμάστριες; Άλλαξαν τον τρόπο που εκδηλώνονται; Κυκλοφορεί για εσάς μια ιστορία: Λίγα λεπτά αφότου δώσατε αυτόγραφο σε δύο νεαρές στο δρόμο, δημιουργήθηκε ουρά από ενδιαφερόμενες στην Πανεπιστημίου.
Αυτό συνέβη πριν από πολλά χρόνια. Και θυμάμαι ότι ήθελα να ανοίξει η γη για να με καταπιεί!
Γιατί;
Ήθελα και θέλω να περνάω απαρατήρητος. Γίνεται;
Γίνεται να περνάει απαρατήρητος ένας ωραίος άντρας; Ή δεν αισθάνεστε έτσι;
Λένε ότι είμαι νόστιμος. Ποτέ δεν ένιωσα το αρσενικό που αρέσει σε πολλές, ο γκόμενος. Ποτέ δεν έτρεχαν πίσω μου οι γυναίκες. Ίσως να μη με κυνηγούσαν επειδή ήμουν μαζεμένος και δειλός. Έτσι κι αλλιώς, δεν με απασχόλησε αυτό. Με ένοιαζε να είμαι καλός ηθοποιός και, εντάξει, να μη βγαίνω άσχημος. Δεν ένιωσα, όμως, την ανάγκη να επιβεβαιωθώ μέσα απ’ αυτό.
Αγαπηθήκατε πολύ απ’ τις γυναίκες.
Πιθανόν.
Τις αγαπήσατε κι εσείς. Παντρευτήκατε τρεις κυρίες, την Ξένια Καλογεροπούλου, τη Μιμή Ντενίση και τη Μαρίνα Ψάλτη, με την οποία είστε και σήμερα μαζί.
Δεν αγάπησα μόνο αυτές τις τρεις. Αγάπησα τουλάχιστον άλλη μία, με την οποία δεν παντρευτήκαμε.
Είναι σημαντικό η σύντροφός σας να βρίσκεται στον ίδιο επαγγελματικό χώρο;
Είχα σχέσεις και εκτός. Από την άλλη, είναι αλήθεια ότι σε μια σχέση που φαίνεται ότι θα εξελιχτεί σε μακροχρόνια, ίσως όλοι θέλουμε να υπάρχουν κοινά ενδιαφέροντα και προβλήματα.
Σας λείπει ότι δεν αποκτήσατε παιδιά από αυτές τις σχέσεις;
Υπήρξαν εποχές που ήθελα πολύ ένα παιδί και δεν τύχαινε. Υπήρξαν κι άλλες που δεν ήθελα καθόλου. Όταν μεγάλωσα αρκετά, είπα μέσα μου “καλύτερα να μην κάνω παιδί”. Γιατί το να είσαι, ας πούμε, 70 χρόνων και να έχεις ένα παιδί 5 χρόνων, κάπως μου φαινόταν.
Δημιουργεί κενό η έλλειψη ενός παιδιού;
Όχι. Αν δω ένα χαριτωμένο παιδάκι, είμαι πολύ τρυφερός μαζί του. Αλλά όχι ότι θα σκεφτώ «ας είχα κι εγώ ένα τέτοιο παιδί…». Έχουν περάσει πια τα χρόνια για να σκέφτομαι έτσι. Το ’χω πάρει απόφαση ότι δεν έχω παιδί. Κι ας αισθάνομαι ότι θα ήμουν πολύ καλός πατέρας αν είχα.
Στα επαγγελματικά απωθημένα σας ήταν ο Άμλετ. Το πράξατε, τελικά, πριν από μερικά χρόνια.
Και δεν ήμουν κακός. Καλός ήμουν, απ’ ό,τι μου είπαν. Αλλά ξέροντας πόσα πράγματα δεν έκανα, αναρωτήθηκα μήπως τελικά θα ήταν καλύτερο να είχα μείνει με την επιθυμία.
Άλλο «απωθημένο» υπάρχει;
Όχι. Όσο παίζω ακόμα, αυτό που με ενδιαφέρει είναι να είμαι σε καλή παράσταση.
Στους Πέρσες με το ΚΒΘΕ, ο Δαρείος που υποδύεστε αναφέρεται στη ματαιότητα των χρημάτων. Συγκεκριμένα λέει: «Φίλοι, να είστε καλά και μ’ όλα σας τα βάσανα να χαίρεστε την ηδονή της κάθε μέρας. Γιατί τα πλούτη στους νεκρούς διόλου δεν ωφελούν». Το πιστεύετε αυτό;
Ναι, το πιστεύω. Δεν κυνήγησα ποτέ το χρήμα. Πάντα έπαιρνα ό,τι μου έδιναν. Και τώρα αυτό κάνω. Δεν διαπραγματεύομαι ποτέ.
Δεν είχατε ποτέ την αγωνία της οικονομικής ευρωστίας;
Η μεγάλη μου αγωνία σχετικά με τα χρήματα ήταν να βγάλω όχι για να αγοράσω ένα ακριβό αμάξι, αλλά για να είμαι συνεπής στα χρέη που δημιούργησα την εποχή που έκανα θεατρικές παραγωγές. Κι ας μην έπαιζα πάντα ό,τι ήθελα. Δεν χρωστάω, όμως, πουθενά και είμαι ευτυχής γι’ αυτό.
Η αλαζονεία, που πραγματεύονται οι Πέρσες, είναι ελάττωμα;
Είναι και τη συναντάμε συχνά. Οι Έλληνες κάποια στιγμή ξεπεράσαμε το όριο. Ψωνιστήκαμε. Πώς έγιναν, για παράδειγμα, όλα αυτά τα εξοχικά; Παίρναμε δάνεια αφειδώς, πάρα πολλά έγιναν με κομπίνες κι άλλα επειδή κάποιοι χρηματίζονταν. Εκτός από ένα μέρος του πληθυσμού που δεν μπορούσε να παρανομήσει, όπως οι δημόσιοι υπάλληλοι που υποχρεωτικά δήλωναν όσα έπαιρναν, όποιος μπορούσε το έκανε. Κρίνοντας αυστηρά τον εαυτό μου, δεν με εξαιρώ. Κι εγώ μέσα σ’ αυτό είμαι, γιατί έχω κρύψει χρήματα.
Και τώρα;
Κάνω υπομονή, ό,τι μου πέφτει στο κεφάλι το πληρώνω και περιμένω να δω τι θα γίνει. Δεν βρίζω κανέναν ούτε τους πολιτικούς, γιατί κι αυτοί μέσα από εμάς βγαίνουν. Και σ’ όλες τις δουλειές υπάρχουν οι καλοί, οι τίμιοι αλλά και οι κακοί.
Θα γινόσασταν πολιτικός;
Επειδή δεν με ενδιαφέρει η πολιτική, δεν θα γινόμουν σωστός. Συνεπώς, δεν θα γινόμουν ποτέ πολιτικός.
Σχόλια για αυτό το άρθρο